Τη στρατηγική σημασία της Ελλάδας για τις Ηνωμένες Πολιτείες, τόσο στον ενεργειακό τομέα όσο και στην περιφερειακή ασφάλεια και το ΝΑΤΟ, υπογράμμισε ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, διαβεβαιώνοντας ότι η αλλαγή στην ηγεσία της αμερικανικής πρεσβείας στην Αθήνα δεν σηματοδοτεί υποβάθμιση των ελληνοαμερικανικών σχέσεων. Αντιθέτως, όπως τόνισε, η Ελλάδα χρειάζεται έναν πρέσβη που θα διαθέτει απευθείας πρόσβαση στον Ντόναλντ Τραμπ και θα απολαμβάνει την απόλυτη εμπιστοσύνη του.
Σε συνέντευξή του στον Μάθιου Μπόιλ του Breitbart News, ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας αναφέρθηκε εκτενώς στις προοπτικές ενεργειακής συνεργασίας με την Αθήνα, στην ανάγκη ενίσχυσης της ενεργειακής ανεξαρτησίας της Ευρώπης και στην κοινή ιστορική και πολιτισμική κληρονομιά της Δύσης. Παράλληλα, τοποθετήθηκε για τον πόλεμο στην Ουκρανία, την προσωρινή χαλάρωση των κυρώσεων στο ρωσικό ντίζελ και τις αμερικανικές επιχειρήσεις κατά του Ιράν.
«Η Ελλάδα είναι πολύ σημαντική χώρα και σπουδαίος σύμμαχος»
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο Ρούμπιο στη διαδικασία επιλογής του προσώπου που θα διαδεχθεί την Κίμπερλι Γκιλφόιλ στην αμερικανική πρεσβεία στην Αθήνα.
Όπως διευκρίνισε, κατά τον χρόνο της συνέντευξης η διαδικασία βρισκόταν ακόμη σε αρχικό στάδιο, καθώς απαιτείται χρόνος τόσο για τον εντοπισμό του κατάλληλου υποψηφίου όσο και για την ολοκλήρωση των διαδικασιών επικύρωσης του διορισμού.
«Η Ελλάδα είναι μια σημαντική χώρα, πολύ σημαντική. Είναι σπουδαίος σύμμαχος των Ηνωμένων Πολιτειών», δήλωσε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι «μας έχει βοηθήσει με πάρα πολλούς τρόπους και είναι σημαντική για το μέλλον μας».
Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών εξήγησε ότι η χώρα μας βρίσκεται στο επίκεντρο κρίσιμων προτεραιοτήτων της Ουάσιγκτον, όπως η ενεργειακή ανεξαρτησία, η περιφερειακή σταθερότητα και η ενίσχυση του ΝΑΤΟ.
«Η Ελλάδα αξίζει έναν ισχυρό και καλό πρέσβη, ο οποίος να έχει πρόσβαση στον πρόεδρο και την εμπιστοσύνη του», υπογράμμισε.
Παράλληλα, διαβεβαίωσε ότι μέχρι την ολοκλήρωση της διαδικασίας επιλογής και τοποθέτησης του νέου επικεφαλής, η αμερικανική κυβέρνηση θα φροντίσει ώστε στην πρεσβεία να υπάρχει η κατάλληλη ομάδα για τη συνέχιση του έργου της.
Ο Ρούμπιο θέλησε, μάλιστα, να αποκλείσει κάθε ερμηνεία που θα συνέδεε την αλλαγή προσώπου με ενδεχόμενη αποδυνάμωση των σχέσεων Αθήνας και Ουάσιγκτον.
«Σε καμία περίπτωση δεν θα πρέπει οτιδήποτε από αυτά να θεωρηθεί υποβάθμιση της σχέσης με την Ελλάδα. Αντιθέτως, θεωρώ ότι είναι τόσο σημαντική για εμάς, ώστε είναι απαραίτητο το πρόσωπο που βρίσκεται εκεί να έχει την πλήρη στήριξη και εμπιστοσύνη του προέδρου», ανέφερε.
Όπως εξήγησε, στόχος της αμερικανικής κυβέρνησης είναι να επιλεγεί ένας πρέσβης που θα ανταποκρίνεται τόσο στη σημασία της Ελλάδας όσο και στο επίπεδο της διμερούς συνεργασίας.
Σημαντικό μέρος της συνέντευξης αφιερώθηκε στις προοπτικές της Ελλάδας στον ενεργειακό τομέα, με τον επικεφαλής του Στέιτ Ντιπάρτμεντ να επισημαίνει τα πλεονεκτήματα που προσφέρουν η γεωγραφική θέση της χώρας και η πολιτική της στάση απέναντι στην αξιοποίηση ενεργειακών πόρων.
«Πιστεύω ότι η Ελλάδα βρίσκεται σε μια ιδιαίτερα ξεχωριστή θέση, τόσο γεωγραφικά όσο και πολιτικά», δήλωσε.
Σύμφωνα με τον Ρούμπιο, η χώρα εμφανίζεται ανοιχτή στις ενεργειακές έρευνες και αντιμετωπίζει θετικά τις σχετικές επενδύσεις, ενώ εκτίμησε ότι υπάρχει υποστήριξη και από την ελληνική κοινωνία.
Ξεχωριστή σημασία απέδωσε στη δυνατότητα της Ελλάδας να λειτουργήσει ως κόμβος παραγωγής και μεταφοράς ενέργειας μεταξύ Ευρώπης, Αφρικής και Μέσης Ανατολής.
Όπως εξήγησε, η ανάπτυξη ενεργειακών κοιτασμάτων δεν αρκεί από μόνη της, εάν δεν συνοδεύεται από τις αναγκαίες υποδομές για τη διοχέτευση της παραγόμενης ενέργειας στις αγορές.
Αυτό αφορά τόσο το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο όσο και την ηλεκτρική ενέργεια, για τη μεταφορά των οποίων απαιτούνται αγωγοί, δίκτυα και διασυνδέσεις.
«Ανέκαθεν αποτελούσε τον συνδετικό κρίκο μεταξύ Ευρώπης, Αφρικής και Μέσης Ανατολής», σημείωσε αναφερόμενος στην Ελλάδα.
«Πέρα από την παραγωγή ενέργειας, μπορεί να συμβάλει στη μεταφορά της προς τον βορρά, στην Ευρώπη, και προς τον νότο, στο Ισραήλ, στη Μέση Ανατολή και ευρύτερα», πρόσθεσε.
Κατά την εκτίμησή του, η γεωγραφική θέση που ιστορικά επέτρεψε στην Ελλάδα να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στο εμπόριο και στις οικονομικές ανταλλαγές αποτελεί σήμερα συγκριτικό πλεονέκτημα και στον ενεργειακό τομέα.
Η ομιλία στην Πνύκα και η κοινή πολιτισμική κληρονομιά της Δύσης
Ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας αναφέρθηκε και στην ομιλία του στην Πνύκα, με φόντο την Ακρόπολη, εξηγώντας ότι το μήνυμα που επιχείρησε να μεταδώσει συνδέεται άμεσα με τη φιλοσοφία της εξωτερικής πολιτικής της κυβέρνησης Τραμπ.
Κατά τον Ρούμπιο, οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Ευρώπη συνδέονται με μια κοινή ιστορική διαδρομή, η οποία έχει τις ρίζες της στον ελληνικό και τον ρωμαϊκό πολιτισμό.
«Είμαστε οι κληρονόμοι. Κληρονομήσαμε από την Ελλάδα και τη Ρώμη, και τελικά μέσω της Ευρώπης, πολλές από τις αξίες στις οποίες στηρίζεται σήμερα η χώρα μας», ανέφερε.
Υποστήριξε ότι οι αμερικανικοί θεσμοί, οι πολιτικές αξίες και η κοινωνική οργάνωση αποτελούν αποτέλεσμα μιας εξέλιξης χιλιάδων ετών και πως η αναγνώριση αυτής της ιστορικής καταγωγής δεν θα πρέπει να εκλαμβάνεται ως υποτίμηση άλλων πολιτισμών.
«Κάθε πολιτισμός θα πρέπει να είναι υπερήφανος για τον εαυτό του», δήλωσε, εκφράζοντας παράλληλα την άποψη ότι η Δύση έχει υιοθετήσει μια υπερβολικά απολογητική στάση απέναντι στην ιστορία και στα επιτεύγματά της.
Κατά τον ίδιο, αυτή η αντίληψη επηρεάζει και τις επιλογές της εξωτερικής πολιτικής.
Αναφερόμενος στις αξίες που θεωρούνται δεδομένες στις Ηνωμένες Πολιτείες, από την οικονομική ευημερία μέχρι τη μορφή του πολιτεύματος, υπογράμμισε:
«Προέρχονται από μια κοινή ιστορία, την οποία πρέπει να ανακαλύψουμε ξανά και να ενστερνιστούμε. Αυτό κάνουμε εδώ, σε αυτή τη χώρα, υπό τον πρόεδρο Τραμπ. Θέλουμε περισσότεροι δυτικοί ηγέτες να κάνουν το ίδιο».
Ο Αμερικανός υπουργός εκτίμησε ότι η συγκεκριμένη προσέγγιση βρίσκει ολοένα μεγαλύτερη ανταπόκριση μεταξύ ξένων ηγετών, ιδιαίτερα στις ιδιωτικές συνομιλίες.
Αναγνώρισε, πάντως, ότι η δημόσια υιοθέτηση αυτών των θέσεων και η μετατροπή τους σε κυβερνητικές πολιτικές απαιτούν χρόνο.
Όπως υποστήριξε, αρκετοί πολιτικοί εξακολουθούν να φοβούνται τις αντιδράσεις από την άκρα Αριστερά, τα μέσα ενημέρωσης, την ακαδημαϊκή κοινότητα και την εδραιωμένη κρατική γραφειοκρατία.
Προέβλεψε, ωστόσο, ότι στο μέλλον περισσότεροι πολιτικοί ηγέτες θα εκφράζουν ανοιχτά αυτές τις απόψεις, θα εκλέγονται και θα επηρεάζουν τη στάση των χωρών τους απέναντι στα κοινά συμφέροντα του δυτικού κόσμου.
Ο Μάρκο Ρούμπιο άσκησε κριτική στις ενεργειακές επιλογές που ακολούθησαν τα τελευταία χρόνια αρκετές ευρωπαϊκές χώρες, υποστηρίζοντας ότι η διεθνής κρίση ανέδειξε τις αδυναμίες τους.
Όπως σημείωσε, η ενέργεια αποτελεί βασικό παράγοντα για την καθημερινότητα των πολιτών, τη λειτουργία της βιομηχανίας και την αμυντική ικανότητα των κρατών.
Στο πλαίσιο αυτό, επέκρινε τις πολιτικές που επιδίωξαν να περιορίσουν τη χρήση ορυκτών καυσίμων αυξάνοντας το κόστος τους, χωρίς παράλληλα να εξασφαλίσουν επαρκή ανάπτυξη εγχώριων ενεργειακών πηγών.
Ο Αμερικανός υπουργός υπενθύμισε τις προειδοποιήσεις που είχε απευθύνει ο Ντόναλντ Τραμπ, κατά την πρώτη προεδρική θητεία του, για την εξάρτηση της Γερμανίας από τη ρωσική ενέργεια.
Μάλιστα, συνέδεσε αυτή την εξάρτηση με τους υπολογισμούς του Βλαντίμιρ Πούτιν πριν από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.
«Η εξάρτησή τους από τη ρωσική ενέργεια είναι ένας από τους λόγους για τους οποίους ο Πούτιν εισέβαλε στην Ουκρανία, επειδή πίστευε ότι μπορούσε να το κάνει, επειδή πίστευε ότι η Ευρώπη δεν θα έκανε τίποτε γι' αυτό», υποστήριξε.
Ο Ρούμπιο εκτίμησε ότι οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις έχουν αρχίσει να αντιλαμβάνονται τις συνέπειες των προηγούμενων επιλογών τους, ωστόσο θα χρειαστεί χρόνος για να ανατραπούν πολιτικές που εφαρμόστηκαν επί περίπου δύο δεκαετίες.
Συνέδεσε, επίσης, το υψηλό κόστος του ηλεκτρικού ρεύματος και των μεταφορών με την οικονομική στασιμότητα που καταγράφεται σε αρκετές ευρωπαϊκές οικονομίες.
Αναφερόμενος στον πόλεμο στην Ουκρανία, ο Μάρκο Ρούμπιο υπερασπίστηκε την απόφαση της αμερικανικής κυβέρνησης να προχωρήσει σε προσωρινή χαλάρωση των κυρώσεων που αφορούν το ρωσικό ντίζελ.
Όπως εξήγησε, βασικός στόχος της απόφασης είναι να αυξηθεί η διαθεσιμότητα καυσίμων στη διεθνή αγορά και να εξυπηρετηθούν οι ανάγκες της αμερικανικής οικονομίας.
Αναγνώρισε ότι η επιλογή μπορεί να έχει θετικές επιπτώσεις και για άλλες χώρες, ξεκαθάρισε όμως ότι πρωταρχικό κριτήριο για την Ουάσιγκτον είναι το εθνικό συμφέρον των Ηνωμένων Πολιτειών.
«Αν υπάρξει σύγκρουση ανάμεσα σε αυτό που είναι καλό για εκείνους και σε αυτό που είναι καλό για εμάς, πρέπει πάντοτε να επιλέγουμε αυτό που είναι καλό για εμάς», τόνισε.
Σύμφωνα με τον Αμερικανό υπουργό, η συγκεκριμένη απόφαση δεν ελήφθη με στόχο να ευνοήσει τη Ρωσία ή να προκαλέσει ζημία στην Ουκρανία.
«Όχι επειδή είναι κακό για την Ουκρανία ή καλό για τη Ρωσία, αλλά επειδή είναι καλό και σημαντικό για την Αμερική», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Σε ό,τι αφορά τις προοπτικές επίτευξης ειρηνευτικής συμφωνίας, ο Ρούμπιο προσδιόρισε ως ένα από τα βασικότερα εμπόδια τη διαφωνία για τον έλεγχο του Ντονέτσκ.
Όπως εξήγησε, η Μόσχα απαιτεί να τεθεί υπό τον έλεγχό της το σύνολο της περιοχής, ενώ το Κίεβο θεωρεί την αμυντική γραμμή που διατηρούν εκεί οι ουκρανικές δυνάμεις ζωτικής σημασίας για τη μελλοντική ασφάλεια της χώρας.
Ο Αμερικανός υπουργός επανέλαβε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες παραμένουν πρόθυμες να διαδραματίσουν διαμεσολαβητικό ρόλο για τον τερματισμό των εχθροπραξιών, αναγνωρίζοντας ωστόσο τη δυσκολία εξεύρεσης κοινά αποδεκτής λύσης.
«Θα θέλαμε να τελειώσει ο πόλεμος, αλλά έχουμε και άλλες προτεραιότητες ανά τον κόσμο στις οποίες επικεντρωνόμαστε», επισήμανε.
Ερωτηθείς για το ενδεχόμενο διεξαγωγής εκλογών στην Ουκρανία, δήλωσε ότι το ζήτημα έχει σημασία, αλλά δεν αποτελεί τον κύριο λόγο για τον οποίο συνεχίζεται η σύγκρουση.
Ο Ρούμπιο αναφέρθηκε επίσης σε ουκρανικές επιθέσεις εναντίον πλοίων στη Μαύρη Θάλασσα, τα οποία, σύμφωνα με τον ίδιο, μετέφεραν πετρέλαιο αμερικανικών εταιρειών.
Εξέφρασε τη δυσαρέσκεια της Ουάσιγκτον για τα συγκεκριμένα πλήγματα, διευκρινίζοντας πάντως ότι δεν θεωρεί πως η Ουκρανία είχε σκοπό να στοχοποιήσει αμερικανικά συμφέροντα.
Παράλληλα, υπογράμμισε ότι ο Ντόναλντ Τραμπ εκφράζει επίσης έντονη δυσαρέσκεια για τις ρωσικές πυραυλικές επιθέσεις που πλήττουν κατοικίες και προκαλούν θανάτους αμάχων στο Κίεβο.
Στο ζήτημα του Ιράν, ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών υποστήριξε ότι οι στρατιωτικές επιχειρήσεις των ΗΠΑ έχουν περιορίσει σημαντικά τις συμβατικές στρατιωτικές δυνατότητες της Τεχεράνης.
Κατά την εκτίμησή του, το ιρανικό καθεστώς επιδίωκε να αξιοποιήσει αυτές τις δυνατότητες ως μέσο προστασίας για την ανάπτυξη πυρηνικού όπλου.
Ο Ρούμπιο εξήγησε ότι η αμερικανική στρατιωτική παρουσία στην περιοχή επικεντρώνεται πλέον στην προστασία της διεθνούς ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, ενώ συνεχίζονται οι οικονομικές κυρώσεις και ο αποκλεισμός κατά του Ιράν.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε, κατά τις δέκα ημέρες που προηγήθηκαν της συνέντευξης, από τα Στενά διέρχονταν κατά μέσο όρο 13 έως 14 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου ημερησίως.
Όπως ανέφερε, οι αμερικανικές στρατιωτικές δυνάμεις συνοδεύουν εμπορικά πλοία και παρέχουν προστασία απέναντι σε ενδεχόμενες επιθέσεις.
Παραδέχθηκε ότι το Ιράν εξακολουθεί να εξαπολύει πλήγματα εναντίον πλοίων, υποστήριξε όμως ότι οι αμερικανικές επιχειρήσεις έχουν επιτρέψει τη σημαντική αποκατάσταση της ροής πετρελαίου προς τις διεθνείς αγορές.
Ισχυρίστηκε, μάλιστα, ότι εξαιτίας του αποκλεισμού το Ιράν είναι πλέον η μόνη χώρα που δεν μπορεί να μεταφέρει ούτε ένα βαρέλι πετρελαίου μέσω των Στενών του Ορμούζ.
Ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας υποστήριξε ακόμη ότι η οικονομική πίεση προς το Ιράν περιορίζει τους διαθέσιμους πόρους της Τεχεράνης, τόσο για τη χρηματοδότηση των Ενόπλων Δυνάμεών της όσο και για την υποστήριξη οργανώσεων όπως η Χεζμπολάχ και η Χαμάς.
Αναφερόμενος συνολικά στη Μέση Ανατολή, χαρακτήρισε το ιρανικό καθεστώς βασικό παράγοντα πολέμου και αποσταθεροποίησης στην περιοχή.
Αναγνώρισε ότι το Παλαιστινιακό παραμένει ιδιαίτερα σημαντικό ζήτημα, υποστήριξε ωστόσο ότι η αντιμετώπιση της επιρροής και της δράσης της Τεχεράνης αποτελεί κεντρική προϋπόθεση για την επίλυση των ευρύτερων περιφερειακών συγκρούσεων.
