Είναι νόμιμο ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ να νοικιάζει κτίριο στο Δημόσιο; Είναι όμως ηθικό;
Διαβάζουμε την αποκάλυψη του mononews.gr
«Ο,τι είναι νόμιμο, είναι και ηθικό». Είναι η φράση που είχε πει το 2008 ο τότε υπουργός Γιώργος Βουλγαράκης, όταν ρωτήθηκε για τις επιχειρηματικές δραστηριότητες της συζύγου.
Η φράση αυτή είχε προκαλέσει σφοδρές αντιδράσεις αλλά κι έχει σημαδέψει μέχρι και σήμερα την πολιτική ζωή της χώρας.
Κι επιστρέφει ξανά στην επικαιρότητα, αυτή τη φορά με πρωταγωνιστή τον Νίκο Ανδρουλάκη και τις αποκαλύψεις που κάνει σήμερα το mononews.
Μπορεί πράγματι η υπόθεση της μίσθωσης ακινήτου του προέδρου του ΠΑΣΟΚ στο Ελληνικό Δημόσιο να μην εγείρει ζήτημα νομιμότητας, ωστόσο προκαλεί τεράστια πολιτικά, θεσμικά και κυρίως ηθικά ερωτήματα. Ερωτήματα που γίνονται ακόμη πιο σοβαρά επειδή αφορούν έναν πολιτικό αρχηγό που φιλοδοξεί να γίνει πρωθυπουργός της χώρας και ο οποίος έχει επενδύσει πολιτικά όσο λίγοι στη ρητορική περί διαφάνειας, σύγκρουσης συμφερόντων και ηθικής στην άσκηση της εξουσίας.
Η σύμβαση που υπογράφηκε 16 ημέρες προτού η Ελλάδα μπει υπό τον έλεγχο του ΔΝΤ
Ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή. Σύμφωνα με τα έγγραφα που έχει στη διάθεσή του το mononews, η υπόθεση ξεκινά το 2009 όταν αποφασίζεται η μίσθωση κτιρίου 773 τ.μ. για να στεγαστούν οι υπηρεσίες του Κτηματολογίου στο Ηράκλειο της Κρήτης, στη θέση «Τρυπητή» της συνοικίας Κατσαμπά και επί της οδού Μετεώρων. Αποτελείται από υπόγειο 257 τ.μ., ισόγειο 257 τ.μ., πρώτο όροφο 257 τ.μ.
Κατόπιν διαγωνισμού επιλέγεται το συγκεκριμένο κτίριο που τότε ανήκει στον πατέρα του προέδρου του ΠΑΣΟΚ, Μαρίνο Ανδρουλάκη και γνωστό στέλεχος του κόμματος, καθώς και στη μητέρα του.
10 χιλιάδες ενώ η χώρα χρεοκοπεί
Το μίσθωμα που συμφωνείται είναι 10.000 ευρώ μηνιαίως (αρχικά ήταν 10.500 αλλά έγινε… έκπτωση 500 ευρώ), δηλαδή στα 12,9 ευρώ το τετραγωνικό μέτρο.
Θυμίζουμε ότι τότε κυβερνά τη χώρα το ΠΑΣΟΚ του Γιώργου Παπανδρέου, ο οποίος είχε κερδίσει τις εκλογές τον Σεπτέμβριο του 2009.
Η σύμβαση μεταξύ των δύο συμβαλλόμενων πλευρών υπογράφεται, σύμφωνα με τα έγγραφα, στις 20 Απριλίου 2010, από τους Μαρίνο Ανδρουλάκη, Καλλιόπη Ανδρουλάκη και τον εκπρόσωπο της εταιρείας Κτηματολόγιο Α.Ε. κύριο Λ.Α.
Τον Οκτώβριο του 2009 γίνεται η αποσφράγιση των προσφορών
Όλα νόμιμα και καλώς καμωμένα βεβαίως, πλην ίσως από το γεγονός ότι θα μπορούσε να επιλεγεί κάποιο άλλο, φθηνότερο ακίνητο. Π.χ. είχε κατατεθεί προσφορά στον εν λόγω μειοδοτικό διαγωνισμό για υπόγειο, ισόγειο και τρεις ορόφους, συνολικού εμβαδού 1.400 τ.μ. με μηνιαίο μίσθωμα 7.500 ευρώ. Βεβαίως κατατέθηκαν και προσφορές μεγαλύτερες από εκείνες για το ακίνητο του κ. Ανδρουλάκη, ωστόσο, το Κτηματολόγιο έκρινε με τα δικά του κριτήρια, που προφανώς και θα έπρεπε να ελεγχθούν.
Η περίοδος που υπογράφεται η σύμβαση -στις 20 Απριλίου 2010- είναι ιδιαιτέρως σημαντική. Η χώρα βρίσκεται ένα βήμα από τη χρεοκοπία και μάλιστα γίνεται μόλις 16 ημέρες πριν από την ιστορική ανακοίνωση του Καστελόριζου και την υπαγωγή της χώρας στον μηχανισμό στήριξης του ΔΝΤ. Την ώρα δηλαδή που η Ελλάδα βυθιζόταν στη χειρότερη οικονομική κρίση της μεταπολίτευσης, το Δημόσιο, με κυβέρνηση ΠΑΣΟΚ, υπέγραφε σύμβαση μίσθωσης με ενοίκιο 10.000 ευρώ τον μήνα για ακίνητο που ανήκε στην οικογένεια κορυφαίου στελέχους του ΠΑΣΟΚ στην Κρήτη και πατέρα του Νίκου Ανδρουλάκη.
Το κτίριο που ανήκει στον Νίκο Ανδρουλάκη και στεγάζεται το Κτηματολόγιο
Να πούμε βεβαίως ότι οι εκμισθωτές των ακινήτων που κρίθηκαν κατάλληλα, κλήθηκαν από την Επιτροπή Αξιολόγησης στις 7 Οκτωβρίου 2010, ένα μήνα μετά τη νίκη του ΠΑΣΟΚ για να λάβουν μέρος στην προφορική μειοδοτική διαδικασία. Η αποσφράγιση των προσφορών είχε γίνει τον Μάιο του 2009, πριν νικήσει το ΠΑΣΟΚ στις εκλογές, αλλά η τελική επιλογή του ακινήτου του Ανδρουλάκη έγινε όταν ο Γιώργος Παπανδρέου ήταν στην εξουσία.
Να θυμίσουμε ότι ο Νίκος Ανδρουλάκης τότε ήταν ήδη μέλος της Κεντρικής Επιτροπής του ΠΑΣΟΚ, αλλά βεβαίως δεν μπορεί να ευθύνεται γιατί μια δημόσια υπηρεσία, εν μέσω χρεοκοπίας υπέγραφε ένα τόσο υπέρογκο ενοίκιο.
Υπήρξαν κριτήρια επιλογής;
Και εδώ γεννάται το πρώτο μεγάλο πολιτικό ερώτημα: Με ποια ακριβώς κριτήρια επελέγη το συγκεκριμένο ακίνητο για το οποίο θα δίνονταν 120 χιλιάρικα το χρόνο; Διότι σύμφωνα με τα στοιχεία, δεν επρόκειτο καν για τη φθηνότερη προσφορά.
Αν πράγματι υπήρχαν οικονομικότερες επιλογές, γιατί το Δημόσιο κατέληξε στη συγκεκριμένη; Ποιοι συμμετείχαν στη διαδικασία αξιολόγησης; Υπήρξαν εισηγήσεις υπηρεσιακών παραγόντων; Εξετάστηκαν άλλες λύσεις; Δημοσιοποιήθηκαν ποτέ αναλυτικά τα πρακτικά και τα κριτήρια επιλογής; Και κυρίως: Θα είχε εγκριθεί μια τόσο ακριβή μίσθωση εάν το ακίνητο δεν ανήκε στην οικογένεια κομματικών στελεχών του κυβερνώντος τότε κόμματος; Κι αυτό βεβαίως είναι μείζον θέμα ηθικής τάξης.
Το δεύτερο και ίσως ακόμη σοβαρότερο ζήτημα αφορά το γεγονός ότι το Δημόσιο δεν περιορίστηκε απλώς στην πληρωμή ενός ιδιαίτερα υψηλού ενοικίου. Προχώρησε και σε εργασίες ανακαίνισης του ακινήτου με χρήματα των φορολογουμένων. Βαψίματα, αντικαταστάσεις φωτισμού, διαμορφώσεις χώρων, επισκευές και άλλες παρεμβάσεις πραγματοποιήθηκαν με κρατικά κονδύλια, αυξάνοντας την εμπορική αξία ενός ιδιωτικού ακινήτου που θυμίζουμε ανήκει στην οικογένεια Ανδρουλάκη.
Σύμφωνα με τη σύμβαση «η οικοδομή βρίσκεται σε καλή κατάσταση και διαθέτει ανελκυστήρα…Οι εκμισθωτές παρέχουν από σήμερα την άδεια στην μισθώτρια να προβεί σε κάθε επιπλέον μη συμφωνημένη προσθήκη ή βελτίωση η οποία θα βαρύνει αποκλειστικά τη μισθώτρια»
Και εδώ προκύπτουν ακόμη πιο κρίσιμα ερωτήματα: Γιατί το Δημόσιο επένδυσε χρήματα σε ξένη περιουσία αντί να αναζητήσει άλλο κτίριο κατάλληλο προς χρήση; Πόσο κόστισαν συνολικά οι παρεμβάσεις; Ποιος ενέκρινε τις δαπάνες; Υπήρξαν τεχνικές εκθέσεις που να δικαιολογούν τις εργασίες; Πόσο αυξήθηκε τελικά η αξία του ακινήτου χάρη στις παρεμβάσεις που πλήρωσαν οι φορολογούμενοι;
Μια ακόμη συμφωνία για συνέχιση της μίσθωσης το 2022
Η συνέχεια έχει ενδιαφέρον.
Το 2011 το ακίνητο πέρασε στον Νίκο Ανδρουλάκη μέσω γονικής παροχής και το 2013 ολοκληρώθηκε η πλήρης μεταβίβαση με παραίτηση του πατέρα του από την επικαρπία. Από εκείνο το σημείο και μετά, ο σημερινός πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ έγινε ο άμεσος ωφελούμενος της σύμβασης. Και από το 2022 εμφανίζεται πλέον προσωπικά ως αντισυμβαλλόμενος με το Ελληνικό Δημόσιο, ενώ είναι ήδη αρχηγός κόμματος.
Να τονίσουμε ότι αθροιστικά η οικογένεια Ανδρουλάκη, από το 2010 μέχρι σήμερα έχει εισπράξει από το ελληνικό Δημόσιο περισσότερα από 1,2 εκατ. ευρώ για τη μίσθωση του ακινήτου.
Ο Νίκος Ανδρουλάκης που καταγγέλλει
Εδώ όμως η υπόθεση αποκτά άλλη διάσταση. Διότι δεν μιλάμε πλέον για μια παλιά οικογενειακή υπόθεση που απλώς συνεχίστηκε. Μιλάμε για έναν εν ενεργεία πολιτικό αρχηγό, ο οποίος λαμβάνει κάθε μήνα χρήματα από το Δημόσιο και ταυτόχρονα καταγγέλλει καθημερινά την κυβέρνηση για σχέσεις κράτους και ιδιωτικών συμφερόντων, για αδιαφάνεια στις συμβάσεις, για ευνοϊκές μεταχειρίσεις και για σύγκρουση συμφερόντων.
Ο Νίκος Ανδρουλάκης έχει οικοδομήσει μεγάλο μέρος της πολιτικής του παρουσίας πάνω στη θεσμική ηθική. Έχει ζητήσει εξηγήσεις για δημόσιες συμβάσεις, έχει επιτεθεί στην κυβέρνηση για απευθείας αναθέσεις, έχει μιλήσει για πολιτικά πρόσωπα που συνδέονται οικονομικά με το κράτος και έχει παρουσιάσει τον εαυτό του ως εκφραστή μιας διαφορετικής πολιτικής κουλτούρας.
Αλλά τότε τίθεται το προφανές ερώτημα: Πώς συμβιβάζεται αυτή η ρητορική με το γεγονός ότι ο ίδιος είναι αντισυμβαλλόμενος του Δημοσίου και εισπράττει επί χρόνια κρατικό χρήμα;
Δεν αντιλαμβάνεται πολιτικό και ηθικό ασυμβίβαστο; Δεν θεωρεί ότι υπάρχει τουλάχιστον ζήτημα πολιτικής τάξης; Δεν σκέφτηκε ποτέ να αποσυρθεί από τη σύμβαση από τη στιγμή που ανέλαβε την ηγεσία του ΠΑΣΟΚ ώστε να μην υπάρχει ούτε σκιά σύγκρουσης συμφερόντων;
Και υπάρχει ακόμη ένα κομβικό σημείο: η διάρκεια της σύμβασης. Δεκαέξι ολόκληρα χρόνια το Δημόσιο συνεχίζει να μισθώνει το ίδιο ακίνητο, με τα μισθώματα να συνεχίζονται κανονικά ακόμη και μετά την ανάδειξη του κ. Ανδρουλάκη στην ηγεσία του κόμματός του. Το μίσθωμα ξεκίνησε από τις 10.000 ευρώ και μειώθηκε στα χρόνια της κρίσης, αλλά ουδέποτε διακόπηκε. Συγκεκριμένα, το 2012 έφτασε τα 8.000 ευρώ, το 2013 πήγε στα 6.300 ευρώ, αυξήθηκε ξανά στις 6.900 το 2022 και από το 2025 διαμορφώνεται πλέον στις 7.099 ευρώ μηνιαίως, δηλαδή ο Νίκος Ανδρουλάκης εισπράττει κάθε χρόνο 85 χιλιάρικα.
Αξίζει να σημειωθεί ότι, σύμφωνα με εσωτερικό έγγραφο του Κτηματολογίου, υπεγράφη μονοετής σύμβαση με τον κ. Ανδρουλάκη καθώς προτείνεται η αλλαγή κτιρίου το οποίο θα πρέπει να διαθέτει επιφάνεια κατ’ ελάχιστον 900 τ.μ. και κατά μέγιστον 1.200 τ.μ. και η εκτιμώμενη ανώτατη δαπάνη να είναι 12.000 ευρώ το μήνα.
Αυτή η πρόταση για αλλαγή έγινε πρόσφατα. Αραγε υπήρξε ποτέ άλλοτε σε αυτά τα 16 χρόνια επανεξέταση της αναγκαιότητας της μίσθωσης; Έγινε έρευνα αγοράς για άλλους χώρους; Εξετάστηκε το ενδεχόμενο μεταστέγασης υπηρεσιών σε δημόσιο ακίνητο ώστε να εξοικονομηθούν χρήματα; Ή απλώς η σύμβαση ανανεωνόταν αυτοματοποιημένα χωρίς ουσιαστικό έλεγχο;
Αυτό φυσικά δεν αφορά τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ που νόμιμα υπογράφει συμβάσεις, αλλά το Κτηματολόγιο που δεν προβαίνει στις απαραίτητες ενέργειες.
Δύο μέτρα και δύο σταθμά
Όμως το μεγαλύτερο πολιτικό πρόβλημα για τον Νίκο Ανδρουλάκη είναι ίσως η εικόνα δύο μέτρων και δύο σταθμών. Διότι αν μια αντίστοιχη υπόθεση αφορούσε τον Κυριάκο Μητσοτάκη ή κορυφαίο κυβερνητικό στέλεχος, ποια θα ήταν η στάση του ΠΑΣΟΚ; Θα μιλούσε ή όχι για ηθικό θέμα; Θα κατήγγελλε ή όχι διαπλοκή κράτους και πολιτικών; Θα ζητούσε ή όχι πολιτικές εξηγήσεις; Θα απαιτούσε παραιτήσεις ή ακόμη και… εκλογές;-
Η απάντηση είναι προφανής. Και ακριβώς γι’ αυτό η υπόθεση αποκτά τεράστιο πολιτικό βάρος. Διότι στην πολιτική, η αξιοπιστία δεν κρίνεται μόνο από το τι είναι νόμιμο. Κρίνεται κυρίως από τη συνέπεια ανάμεσα σε αυτά που λες και σε αυτά που πράττεις.
Ο Νίκος Ανδρουλάκης οφείλει πλέον να δώσει καθαρές απαντήσεις. Όχι γενικόλογες τοποθετήσεις περί νομιμότητας. Συγκεκριμένες απαντήσεις. Να δημοσιοποιήσει όλα τα στοιχεία της σύμβασης. Να εξηγήσει γιατί επιλέχθηκε το συγκεκριμένο ακίνητο. Να απαντήσει πόσα χρήματα δόθηκαν συνολικά για ανακαινίσεις. Να πει αν θεωρεί πολιτικά και ηθικά σωστό ένας αρχηγός κόμματος να εισπράττει χρήματα από το Δημόσιο.
Γιατί τελικά το πραγματικό ερώτημα παραμένει το ίδιο που είχε συγκλονίσει κάποτε την ελληνική πολιτική ζωή:
Μπορεί κάτι να είναι νόμιμο. Αλλά είναι και ηθικό;
Πηγή
