Ευχολόγια για το προσφυγικό αλλά και την οικοδόμηση μιας άλλης σχέσης Ελλάδας - Τουρκίας από Τσίπρα και Νταβούτογλου. Δεν έλειψαν τα καρφιά.
Την εικόνα δυο χωρών που αντιμετωπίζουν ένα κοινό πρόβλημα, το προσφυγικό και από κοινού επιχειρούν να το λύσουν εξέπεμψαν ο έλληνας και ο τούρκος Πρωθυπουργός στην κοινή συνέντευξη τύπου μετά την συνεδρίαση του Ανωτάτου Συμβουλίου Συνεργασίας Ελλάδας - Τουρκίας στη Σμύρνη.
«Εγώ και ο Αχμέτ είμαστε εδώ για να δηλώσουμε είναι ντροπή αυτό που συμβαίνει στο Αιγαίο για τις αξίες και τον πολιτισμό μας. Δεν είμαστε εδώ για να υλοποιήσουμε κάποιο σχέδιο που μας επιβάλλουν οι εταίροι μας. Το πρόβλημα αυτό θα λυθεί μέσα από τη δική μας συνεργασία. Δεν θα μας επιβάλει κανείς πως θα λυθεί. Ξέρουμε εμείς πως θα λυθεί» ανέφερε ο έλληνας πρωθυπουργός
Ωστόσο παρά το φιλικό κλίμα από πλευράς Νταβούτογλου και τον ενικό της οικειότητας που χρησιμοποίησε ο Τσίπρας όταν αποκάλεσε τον τούρκο πρωθυπουργό « φίλε Αχμέτ» δεν έλειψαν τα «καρφιά».
Ο κ.Νταβούτογλου μίλησε για «προβλήματα στο Αιγαίο» και σιβυλλικά παρατήρησε «στο κοντινό μέλλον θα προσπαθήσουμε να καταφέρουμε να κάνουμε το Αιγαίο μια θάλασσα ειρήνης» .
Ο κ. Τσίπρας απάντησε πως η μόνη διαφορά στο Αιγαίο είναι το θέμα της υφαλοκρηπίδας και γελώντας πρόσθεσε « Ελπίζω ότι κάποια στιγμή θα πείσω και τον Αχμέτ για αυτό».
Σε ότι αφορά στο προσφυγικό οι δυο άνδρες υπέγραψαν την επικαιροποίηση του μεταξύ τους συμφώνου για την επανεισδοχή παράτυπων μεταναστών στην Τουρκία.
«Η περαιτέρω εφαρμογή του πρωτοκόλλου δίνει σαφές μήνυμα προς τους μετανάστες που έρχονται από τρίτες χώρες ότι αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει ούτε η πολιτική βούληση ούτε η δυνατότητα να περάσουν στην Ευρώπη» είπε ο κ. Τσίπρας.
Τα καρφιά για Αιγαίο, παραβιάσεις και casus belli
Ο τούρκος πρωθυπουργός αφού ανέδειξε ότι η Τουρκία « άνοιξε τις πόρτες της» και σήμερα φιλοξενεί 2.7 εκατ. πρόσφυγες και αναγνώρισε ότι και η Ελλάδα είναι η πρώτη χώρα που υφίσταται το πρόβλημα προκάλεσε αίσθηση όταν είπε:«συζητήσαμε σε φιλικό κλίμα τα προβλήματα του Αιγαίου και του Κυπριακού και ο κ. Τσίπρας έδειξε μεγάλη αποφασιστικότητα και τον ευχαριστώ γι' αυτό»
Η αναφορά Νταβούτογλου σε «προβλήματα του Αιγαίου» έμεινε αρχικώς αναπάντητη από τον Αλέξη Τσίπρα παρά το γεγονός ότι είναι πάγια θέση της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής από το 1974 ότι το μόνο «ανοιχτό» θέμα στο Αιγαίο είναι η υφαλοκρηπίδα.
Ο κ. Τσίπρας όταν έλαβε το λόγο περιορίστηκε να σημειώσει πως εξέφρασε στον κ. Νταβούτογλου την σαφή ανησυχία της Ελλάδας για τις παραβιάσεις του εναέριου χώρου μας και την αύξηση των εμπλοκών ιδίως το τελευταίο έτος.
«Αυτή η αύξηση δεν συνάδει με το καλό κλίμα φιλίας που έχουμε αναπτύξει» ανέφερε ο κ. Τσίπρας.
Στο θέμα των παραβιάσεων και του Αιγαίου επανήλθαν οι δύο πρωθυπουργοί όταν ρωτήθηκε ο κ.Νταβούτογλου από έλληνα δημοσιογράφο αν το casus belli συνδυάζεται με το κλίμα που επιχειρείται να οικοδομηθεί .
« Η απόφαση που έλαβε το '96 η τουρκική βουλή ήρθε μια εβδομάδα αφότου το ελληνικό κοινοβούλιο είχε λάβει μια απόφαση...Σε προηγούμενη συνάντηση είχαμε πει με τον κ. Τσίπρα ότι το θέμα αυτό πρέπει να εξεταστεί» είπε ο κ. Νταβούτογλου και διαβεβαίωσε « η Τουρκία δεν έχει καμία στρατηγική επίθεσης προς την Ελλάδα και πιστεύω ότι το ίδιο ισχύει και για την Ελλάδα. Πρέπει να βγάλουμε το ζήτημα του πολέμου από το λεξιλόγιο και των δύο χωρών.
Ωστόσο στις επισημάνσεις του Αλ.Τσίπρα για τις παραβιάσεις ανέφερε « τα σημεία που θεωρείτε εσείς δεν είναι για εμάς παραβιάσεις. Και αντιστρόφως» και πρόσθεσε σιβυλλικά «Στο κοντινό μέλλον θα προσπαθήσουμε να καταφέρουμε να κάνουμε το Αιγαίο μια θάλασσα ειρήνης.»
Τέλος αστειευόμενος δήλωσε πως η Τουρκία ζηλεύει τις σχέσεις των σκανδιναβικών χωρών.
Τσίπρας: Η μόνη διαφορά στο Αιγαίο είναι υφαλοκρηπίδα
«Το casus belli είναι κατάλοιπο άλλης εποχής απάντησε ο κ. Τσίπρας που αυτή τη φορά υπογράμμισε πως η μόνη διαφορά είναι το θέμα της υφαλοκρηπίδας και υπάρχει διπλωματική προσπάθεια σε εξέλιξη.
«Ελπίζω ότι κάποια στιγμή θα πείσω και τον Αχμέτ για αυτό» ανέφερε ο έλληνας πρωθυπουργός.
Τα βασικά σημεία των δηλώσεων Νταβούτογλου:
-Τα θέματα που συζητήθηκαν σήμερα ήταν πολύ σημαντικά.
-Σημαντική η φιλία ανάμεσα στις δύο χώρες. Τα υπουργεία μας θα αποτελέσουν τη γέφυρα για ένα καλύτερο μέλλον ανάμεσα στις σχέσεις των 2 χωρών.
-Αυτή τη στιγμή πραγματοποιούνται τα έργα που θα συνδέουν τη Θεσσαλονίκη με τη Σμύρνη. Συνεχίζονται τα έργα για τα τρένα που θα συνδέουν Θεσσαλονίκη με Κωνσταντινούπολη.
-Διαπιστώσαμε σήμερα ότι θα πρέπει να ξεκινήσουμε το συντομότερο τις αεροπορικές πτήσεις μεταξύ Άγκυρας-Αθήνας. Ελπίζουμε να αρχίσουν με το σημερινό σύμφωνο ειρήνης που συμφωνήσαμε. Καθώς και οι τουριστικές μας σχέσεις να αποτελέσουν στήριξη και για τις δύο χώρες. Εύχομαι στον τουριστικό τομέα να συνεχιστεί η καλή μας συνεργασία.
-Δέχθηκα με μεγάλη ευχαρίστηση την πρόταση για τον επόμενο χρόνο μιας αντίστοιχης συνάντησης που θα γίνει στη Θεσσαλονίκη. Θα συζητήσουμε τις δυνατότητες επένδυσης.
-Εξετάσαμε τα θέματα των παράτυπων μεταναστών. Αυτή τη στιγμή Ελλάδα και Τουρκία μοιράζονται την προσφυγική κρίση. Αυτό πηγάζει από τις τρομοκρατικές ενέργειες που απειλούν τους σύρους. Η Τουρκία φιλοξενεί 2,7 εκ. πρόσφυγες. Η Ελλάδα επίσης έχει επηρεαστεί πολύ. Η συνεργασία μεταξύ των δύο χωρών θα είναι πολύ σημαντική για να αντιμετωπίσουμε αποτελεσματικά στο Αιγαίο την προσφυγική κρίση και να μειώσουμε τις δραματικές καταστάσεις που συμβαίνουν στη θάλασσα του Αιγαίου.
-Συζητήσαμε και τα προβλήματα του Αιγαίου και του Κυπριακού. Και ο κ. Τσίπρας έδειξε για τα 2 ζητήματα μεγάλη αποφασιστικότητα για να λυθούν. Θέλουμε να είμαστε οι χώρες που θα δημιουργούν κλίμα ειρήνης και ηρεμίας στη γύρω περιοχή.
-Στη Σύνοδο Κορυφής πάρθηκαν αποφάσεις. Κατ'αρχήν έχουμε τους διακινητές ανθρώπων. Δεν μπορούμε να μείνουμε αμέτοχοι όταν βλέπουμε πτώματα μικρών παιδιών στις ακτές. Θα πρέπει να βάλουμε τις πλάτες μας όλοι μαζί για την κατανομή του βάρους της προσφυγικής κρίσης. Εκτός από τους σύρους έχουμε και μετανάστες από άλλες χώρες που χρησιμοποιούν την Τουρκία και την Ελλάδα ως δρόμο για να περάσουν στην Ευρώπη. Οι πρόσφυγες που συλλαμβάνονται στο Αιγαίο θα επιστρέφουν στην Τουρκία. Όσοι πληρούν τις προϋποθέσεις θα μπορούμε να τους στέλνουμε στην Ευρώπη. Για αυτό το ζήτημα συζητήσαμε και με τον κ. Ρούτε και την καγκελάριο Μέρκελ. Αν δεν εφαρμόσουμε τα μέτρα που συζητήσαμε δεν θα μπορέσουμε ποτέ να σταματήσουμε τους διακινητές. Το πλήθος των μεταναστών στη χώρα μας αυξάνεται συνεχώς και για αυτό έχουμε συζητήσει με την ΕΕ με μεγάλη λεπτομέρεια. Έχουμε ήδη συζητήσει για 10.000 πρόσφυγες που θα μεταφερθούν στην Ευρώπη. Τα 3 δισ. που έχουμε αιτηθεί θα είναι μια επιπρόσθετη βοήθεια για την αντιμετώπιση της προσφυγικής κρίσης.
-Για τις παραβιάσεις του ελληνικού εναέριου χώρου: Οι σχέσεις Ελλάδας-Τουρκίας έχουν αλλάξει αρκετα. Βρεθήκαμε πολλοί υπουργοί σήμερα και συζητήσαμε όλα τα ζητήματα. Μπορεί να έχουμε πολλά θέματα μεταξύ μας, αλλά μπορούμε και τα συζητάμε με αποτελεσματικό τρόπο. Και όσο για τις ενέργειες ΝΑΤΟ, συμφωνήσαμε και οι δύο χώρες σε συντονισμό με το ΝΑΤΟ να κάνουμε ότι περνάει από το χέρι μας. Για πρώτη φορά, κατέστη δυνατό να συμμετέχει το ΝΑΤΟ ώστε να αντιμετωπίσουμε την κρίση, με σεβασμό οι δύο χώρες ανάμεσά μας. Δώσαμε το πράσινο φως στο ΝΑΤΟ να εισέρχεται και στα ύδατα της Ελλάδας και της Τουρκίας. Αν ανατρέξουμε στο παρελθόν θα δούμε ότι οι εχθρικές πολιτικές δεν βοήθησαν, μας πήγαν πίσω σε πολλά ζητήματα. Αυτή τη στιγμή που συζητάμε την προσφυγική κρίση, δε σημαίνει ότι αφήνουμε στην άκρη τα άλλα ζητήματα. Υπάρχουν εντολές που δίνουν και οι δύο χώρες από τη μεριά τους. Για τις εναέριες παραβιάσεις, τα σημεία που θεωρείτε εσείς δεν είναι για εμάς παραβιάσεις. Και αντιστρόφως. Στο κοντινό μέλλον θα προσπαθήσουμε να καταφέρουμε να κάνουμε το Αιγαίο μια θάλασσα ειρήνης.
-Για το casus belli: Αναφορικά με την απόφαση που πάρθηκε το '96, μια εβδομάδα πριν το ελληνικό κοινοβούλιο είχε λάβει μια απόφαση και στη βάση αυτή πήρε απόφαση το τουρκικό κοινοβούλιο. Σε προηγούμενη συνάντηση είχαμε πει με τον κ. Τσίπρα ότι το θέμα αυτό πρέπει να εξεταστει. Η Τουρκία δεν έχει καμία στρατηγική επίθεσης προς την Ελλάδα και πιστεύω ότι το ίδιο ισχύει και για την Ελλάδα. Πρέπει να βγάλουμε το ζήτημα του πολέμου από το λεξιλόγιο και των δύο χωρών.
Τα βασικά σημεία των δηλώσεων του κ. Τσίπρα
-Να ευχαριστήσω και εγώ τον κ. Νταβούτογλου, τον φίλο Αχμέτ.
- Αισθάνομαι το ιστορικό βάρος που συμβολίζει αυτή η πόλη, η Σμύρνη. Μια πόλη που στη μνήμη των περισσοτέρων θυμίζει τον πόλεμο, τον πόνο, την προσφυγιά. Εικόνες καθόλα γνώριμες με αυτό που συμβαίνει στις μέρες μας.
-Θα πρέπει να υπογραμμίσουμε και να μην υποβαθμίσουμε το γεγονός ότι η Σμύρνη είναι πόλη σύμβολο της ειρηνικής συνύπαρξης, της συνεργασίας, της αδελφοσύνης στο Αιγαίο και αυτόν τον συμβολισμό έχει η επιλογή να γίνει εδώ το Ανώτατο Συμβούλιο.
-Θέλουμε αυτές οι στιγμές να σηματοδοτούν την κοινή μας προσπάθεια να ξεπεράσουμε κοινά προβλήματα για ένα καλύτερο μέλλον.
-Σημαντικές προοπτικές που μας δίνει η ενεργειακή συνεργασία, οι αγωγοί φυσικού αερίου, η συνεργασία στο χώρο του τουρισμού. Ανακοινώνουμε την έναρξη αεροπορικής σύνδεσης Άγκυρας-Αθήνας. Συνεργασία λιμανιού Σμύρνης-Θεσσαλονίκης και προσβλέπουμε στη ακτοπλοϊκή σύνδεση των δύο λιμένων.
-Ανάγκη ανάπτυξης συνεργασίας στις σιδηροδρομικές συνδέσεις.
-Συμφωνήσαμε να εντείνουμε συνεργασία μεταξύ των ρ/τ σταθμών και των πρακτορείων ειδήσεων.
-Το μέλλον των ελληνοτουρκικών σχέσεων περνά από μεγάλες προκλήσεις όπως η προσφυγική κρίση.
-Αυτό που συμβαίνει στη θάλασσά μας είναι ντροπή για τις αξίες μας και τον πολιτισμό μας. Δεν θα μας επιβάλει κανένας πως θα λυθεί, είμαστε αποφασισμένοι να λυθεί.
-Να καταβάλουμε κοινή προσπάθεια για να χτυπηθούν τα δίκτυα των διακινητών.
-Επικαιροποιήσαμε το πρωτόκολλο επανεισδοχής Ελλάδας-Τουρκίας. Υπάρχει βούληση να αντιμετωπίσουμε από κοινού τα κοινά μας προβλήματα.
-Η Ελλάδα και η Τουρκία δεν είναι η αιτία του προβλήματος που αντιμετωπίζει η Κεντρική Ευρώπη.
-Η Ελλάδα και η Τουρκία δεν θα είναι οι χώρες που θα δεχθούν τη μόνιμη παραμονή όλων των ανθρώπων που δικαιούνται να διεκδικήσουν άσυλο στην Ευρώπη. Για αυτό προωθούμε από κοινού στο πλαίσιο της ΕΕ νόμιμης οδού προς της χώρες της ΕΕ, παίρνοντας μέτρα για την καταπολέμηση των παράνομων διόδων.
-Η περαιτέρω εφαρμογή του πρωτοκόλλου δίνει σαφές μήνυμα προς τους μετανάστες που έρχονται από τρίτες χώρες ότι αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει ούτε η πολιτική βούληση ούτε η δυνατότητα να περάσουν στην Ευρώπη.
-Στενότερη συνεργασία λιμενικών μας σωμάτων για διάσωση ανθρώπων στο Αιγαίο και εντοπισμό διακινητών και μείωση ροών.
-Συζητήσαμε και τα θέματα που μας χωρίζουν. Για το Κυπριακό. Επιτακτική η δίκαιη και βιώσιμη λύση εντός πλαισίου ευρωπαϊκού κεκτημένου και αποφάσεων ΟΗΕ. Μιλήσαμε για την κατάσταση στο Αιγαίο. Εξέφρασα τη σαφή ανησυχία της Ελλάδας για τις παραβιάσεις του εναέριου χώρου μας και την αύξηση των εμπλοκών το τελευταίο έτος. Αυτή η αύξηση δεν συνάδει με το καλό κλίμα φιλίας που έχουμε αναπτύξει. Συζητήσαμε για ενταξιακή πορεία τονίζοντας τη στρατηγική της σημασία. Κατέθεσα τη στήριξη της Ελλάδας, μια διαχρονική στήριξη. Εξαιρετικά σημαντική τόσο για Τουρκία όσο και για δημοκρατικές μεταρρυθμίσεις για την ευρύτερη περιοχή συνολικά.
-Για τη Συνοδο της ΕΕ: Χθες ο Αχμέτ κατέθεσε μια ενδιαφέρουσα πρόταση για να χτυπηθεί το μοντέλο της διακίνησης. Πρέπει να δούμε την πρόταση όσον αφορά τη νομική της πλευρά. Όσον αφορά την ηθική της πλευρά να ξεκαθαρίσουμε κάτι: Αυτή η πρόταση λέει να αποθαρρύνουμε όσους θέλουν να έρθουν στην Ευρώπη να πέσουν στα δίχτυα των διακινητών και να ανοίξουμε μια νόμιμη δίοδο, ελεγχόμενη ώστε επαρκής αριθμός να περνά με ασφαλή και νόμιμο τρόπο προς την ΕΕ. Η πρόταση έχει πολύ μεγάλο ενδιαφέρον. Άλλαξε τα δεδομένα στη Σύνοδο. Θα μας δοθεί η ευκαιρία στην επόμενη Σύνοδο να πάρουμε οριστικές αποφάσεις.
-Πιστεύω ότι το casus belli είναι κατάλοιπο άλλης εποχής. Δε συνάδει με τις προσπαθειες φιλίας και συνεργασίας. Πόσο μάλλον όταν για το ζήτημα της διαφοράς μας στο Αιγαίο, την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας, υπάρχει διπλωματική προσπάθεια σε εξέλιξη. Ελπίζω ότι κάποια στιγμή θα πείσω και το Αχμέτ για αυτό.
