Για πρώτη φορά έπειτα από αρκετά χρόνια, οι ρευματοκλοπές καταγράφουν σημάδια αποκλιμάκωσης, μειώνοντας μια σημαντική επιβάρυνση για τους συνεπείς καταναλωτές.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν την Παρασκευή, σε ενημερωτική συνάντηση με δημοσιογράφους, από τον Υφυπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Νίκο Τσάφο, και τον Διευθύνοντα Σύμβουλο του ΔΕΔΔΗΕ, Αναστάσιο Μάνο, οι λεγόμενες «μη τεχνικές απώλειες» του δικτύου (δηλαδή οι απώλειες που συνδέονται με περιστατικά ρευματοκλοπής), μειώθηκαν το 2024 στο 5,1%, από 5,6% το 2023.
Οι εκτιμήσεις του Διαχειριστή δείχνουν ότι η πτωτική αυτή τάση συνεχίζονται τόσο το 2025 όσο και το 2026, καθώς αποδίδουν καρπούς η συστηματοποίηση των ελέγχων, η αυστηροποίηση του ρυθμιστικού πλαισίου και η ενίσχυση των εργαλείων εντοπισμού παραβάσεων.
Το ιστορικό υψηλό του 2023
Η πορεία των ρευματοκλοπών την τελευταία δεκαετία αποτυπώνει τις επιπτώσεις διαδοχικών κρίσεων στην ελληνική οικονομία. Με βάση τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν, το φαινόμενο άρχισε να λαμβάνει ανησυχητικές διαστάσεις από το 2017, όταν οι μη τεχνικές απώλειες ανήλθαν στο 3,9%, έναντι μόλις 1,1% την περίοδο 2012-2013. Η οικονομική κρίση λειτούργησε ως βασικός παράγοντας αύξησης των παραβάσεων, ενώ τα επόμενα χρόνια η τάση παρέμεινε ανοδική.
Το 2021 οι απώλειες έφθασαν στο 4,9%, καθώς η πανδημία και οι περιορισμοί στις μετακινήσεις δυσχέραναν σημαντικά το έργο των συνεργείων ελέγχου. Ακολούθησε η ενεργειακή κρίση και η εκτόξευση των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας, που οδήγησαν σε νέα έξαρση του φαινομένου, με αποτέλεσμα το ποσοστό του 5,6% το 2023 να αποτελεί το υψηλότερο που έχει καταγραφεί μέχρι σήμερα.
50 ευρώ το «καπέλο» ανά λογαριασμό
Το οικονομικό διακύβευμα είναι ιδιαίτερα σημαντικό. Οι μη τεχνικές απώλειες κοστίζουν σήμερα περίπου 450 εκατ. ευρώ ετησίως, ποσό που μετακυλίεται στους λογαριασμούς των συνεπών καταναλωτών. Η επιβάρυνση αυτή αντιστοιχεί κατά μέσο όρο σε περίπου 60 ευρώ ανά λογαριασμό κάθε χρόνο.
Ωστόσο, η αποκλιμάκωση των ρευματοκλοπών κατά την περίοδο 2024-2025 εκτιμάται ότι θα δημιουργήσει όφελος ύψους 150 έως 200 εκατ. ευρώ, τόσο μέσω της μόνιμης μείωσης των απωλειών όσο και μέσω της αξιοποίησης των εισπράξεων από τα πρόστιμα που επιβάλλονται στους παραβάτες.
Στην πράξη, αυτό σημαίνει ότι το πρόσθετο κόστος που επιβαρύνει τους καταναλωτές έχει ήδη αρχίσει να περιορίζεται, με το σχετικό «καπέλο» στους λογαριασμούς να υποχωρεί πλέον κοντά στα 50 ευρώ ετησίως. Σύμφωνα με την πολιτική ηγεσία του ΥΠΕΝ και τη διοίκηση του ΔΕΔΔΗΕ, υπάρχουν οι προϋποθέσεις ώστε η πτωτική τάση να παγιωθεί τα επόμενα χρόνια, περιορίζοντας ακόμη περισσότερο τις επιβαρύνσεις.
Στοχευμένοι έλεγχοι
Καθοριστικό ρόλο στην αντιστροφή της τάσης φαίνεται να διαδραματίζει η εντατικοποίηση των ελέγχων από τον ΔΕΔΔΗΕ. «Τα συνεργεία του ΔΕΔΔΗΕ πραγματοποιούν ελέγχους στη βάση ενδείξεων, όχι στα τυφλά. Απόδειξη το γεγονός ότι στο 50% των περιπτώσεων πιστοποιείται ρευματοκλοπή», σημείωσε ο Νίκος Τσάφος.
Ο Υφυπουργός αναγνώρισε πάντως ότι στην πορεία υπήρξαν λάθη από τον Διαχειριστή, κάτι που εκτίμησε πως είναι φυσιολογικό αφού έχει υπάρξει εντατικοποίηση των ελέγχων. Ωστόσο, υπογράμμισε ότι το ποσοστό σφάλματος (δηλαδή εσφαλμένης διαπίστωσης ρευματοκλοπής) παραμένει ιδιαίτερα χαμηλό και δεν ξεπερνά το 1,5%.
Στο ίδιο πνεύμα κινήθηκε και ο Διευθύνων Σύμβουλος του ΔΕΔΔΗΕ, Αναστάσιος Μάνος. «Τα 2/3 των παραπόνων που έχουν υποβληθεί στη ΡΑΑΕΥ, από καταναλωτές που διαμαρτύρονται, αφορούν περιπτώσεις καθαρής ρευματοκλοπής», σημείωσε, επισημαίνοντας ότι η συντριπτική πλειονότητα των αμφισβητήσεων δεν αναιρεί τα ευρήματα των ελέγχων.
Νέα μέτρα
Οι κυρώσεις για τους παραβάτες είναι ιδιαίτερα αυστηρές. Εκτός από την υποχρέωση καταβολής της ενέργειας που καταναλώθηκε παράνομα, με αυξημένες χρεώσεις, προβλέπονται συνέπειες και για τους ηλεκτρολόγους που συμμετέχουν στην παραποίηση των μετρητών, ακόμη και με αφαίρεση της επαγγελματικής τους άδειας. Παράλληλα, η ρευματοκλοπή συνιστά ποινικό αδίκημα και μπορεί να οδηγήσει σε δικαστικές διαδικασίες.
Το Υπουργείο εξετάζει μάλιστα πρόσθετες παρεμβάσεις για την περαιτέρω ενίσχυση της αποτελεσματικότητας του πλαισίου αντιμετώπισης του φαινομένου. «Κοιτάζουμε δύο – τρία πράγματα, που έχουν να κάνουν τόσο με τον διακανονισμό των προστίμων, όσο και με την επίσπευση της διαδικασίας οριστικοποίησης των κυρώσεων», ανέφερε ο κ. Τσάφος.
Παράλληλα, σύμφωνα με την πολιτική ηγεσία του ΥΠΕΝ και τη διοίκηση του ΔΕΔΔΗΕ, υπάρχουν περιθώρια για περαιτέρω εντατικοποίηση των ελέγχων, υπό την προϋπόθεση ότι το όφελος από τη μείωση των απωλειών θα συνεχίσει να υπερβαίνει το κόστος που αναλαμβάνει ο Διαχειριστής για την πραγματοποίησή τους.
Οι «έξυπνοι» μετρητές στη μάχη κατά των ρευματοκλοπών
Σημαντικό σύμμαχο στην προσπάθεια περιορισμού των ρευματοκλοπών αποτελεί και η εγκατάσταση έξυπνων μετρητών. Οι νέες συσκευές καθιστούν δυσκολότερη την παραβίαση και επιτρέπουν καλύτερη παρακολούθηση της κατανάλωσης, ενισχύοντας παράλληλα τις δυνατότητες εντοπισμού ύποπτων συμπεριφορών.
Το πρόγραμμα προχωρά με ρυθμό περίπου 1,1 εκατομμυρίων μετρητών ανά έτος, με στόχο να ολοκληρωθεί έως το 2030 και να καλύψει το σύνολο των 7,7 εκατομμυρίων καταναλωτών χαμηλής τάσης σε όλη τη χώρα. Μέχρι σήμερα έχουν εγκατασταθεί περίπου 1,6 εκατομμύρια έξυπνοι μετρητές, οι οποίοι καλύπτουν περίπου το 60% της συνολικής κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας. Στο τέλος του 2026, οι εγκαταστάσεις αναμένεται να φτάσουν τα 2,37 εκατομμύρια ρολόγια, καλύπτοντας το 66% της κατανάλωσης.
Όπως εξήγησε ο κ. Μάνος, προτεραιότητα δίνεται στις μεγάλες καταναλώσεις αλλά και στις λεγόμενες «προβληματικές» παροχές, όπου είτε καταγράφονται συχνά περιστατικά παραβίασης είτε οι καταμετρήσεις είναι δύσκολο να πραγματοποιηθούν με την επιτόπια επίσκεψη συνεργείου.
Παρακολούθηση σχεδόν real time
Ο επικεφαλής του ΔΕΔΔΗΕ αναφέρθηκε και στα προβλήματα που έχουν καταγραφεί σε παλαιότερες παρτίδες ψηφιακών μετρητών, οι οποίοι είχαν εγκατασταθεί πριν από το 2020 και δεν υποστηρίζουν την ανταλλαγή δεδομένων ανά 15 λεπτά. Πρόκειται για περίπου 300.000 συσκευές. «. Η ανταλλαγή δεδομένων ανά 15λεπτο προβλέφθηκε σε κοινοτική Οδηγία του 2019. Επομένως όταν έγινε η προμήθειά τους, πληρούσαν τις τότε προδιαγραφές. Η ΡΑΑΕΥ το γνωρίζει, για αυτό και δεν επιβάλλει την αλλαγή τους μέχρι το 2031 ή 2034», τόνισε.
Παράλληλα, ο ΔΕΔΔΗΕ σχεδιάζει την εγκατάσταση ειδικού εξοπλισμού (Η1 dongle) σε περίπου 2,3 εκατομμύρια μετρητές, δίνοντας στους ιδιοκτήτες τους τη δυνατότητα να παρακολουθούν σχεδόν σε πραγματικό χρόνο την κατανάλωσή τους και να διαχειρίζονται αποτελεσματικότερα το ενεργειακό τους κόστος. «Πρόκειται για τις παροχές με τις μεγαλύτερες καταναλώσεις, στις οποίες επομένως έχει νόημα η συγκεκριμένη δυνατότητα», ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Μάνος.
Επισήμανε επίσης ότι σε κάθε νέο κύμα εγκαταστάσεων εμφανίζονται δυσλειτουργίες στην τηλεμέτρηση σε περίπου 50.000 έως 100.000 μετρητές, κυρίως λόγω προβλημάτων στο σήμα κινητής τηλεφωνίας, οι οποίες ωστόσο αποκαθίστανται σε σύντομο χρονικό διάστημα.
Επενδύσεις 2,8 δισ. και εκσυγχρονισμός του δικτύου
Η παρουσίαση των στοιχείων ανέδειξε επίσης τη συνολική αναπτυξιακή τροχιά στην οποία έχει εισέλθει ο ΔΕΔΔΗΕ τα τελευταία χρόνια. Όπως επισήμανε ο Υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, ο Διαχειριστής καλείται να καλύψει μια δεκαετία υποεπενδύσεων, έχοντας ήδη υλοποιήσει επενδύσεις ύψους 2,8 δισ. ευρώ την περίοδο 2020-2025.
Οι επενδύσεις αυτές έχουν συμβάλει στην ενίσχυση των συνδέσεων ΑΠΕ, με αποτέλεσμα στο τέλος του 2025 περισσότερα από 9,1 GW (δηλαδή πάνω από το μισό της συνολικής εγκατεστημένης ισχύος ΑΠΕ στη χώρα) να είναι συνδεδεμένα στο δίκτυο διανομής.
Την ίδια στιγμή, ο ρυθμός υπογειοποίησης των δικτύων έχει οκταπλασιαστεί σε σχέση με το 2019, ενώ ο μέσος χρόνος ολοκλήρωσης νέων συνδέσεων έχει μειωθεί κατά 50% σε σύγκριση με το 2021. Αν εξαιρεθούν οι πιο απαιτητικές περιπτώσεις, ο μέσος χρόνος υλοποίησης νέας σύνδεσης διαμορφώνεται πλέον κοντά στις 30 ημέρες.
Η ψηφιοποίηση του δικτύου συμβάλλει επίσης στη βελτίωση της διαχείρισης βλαβών, μέσω ταχύτερου και ακριβέστερου εντοπισμού των συμβάντων, ενισχύοντας τη συνολική αξιοπιστία του ηλεκτρικού συστήματος.
Πηγή: iefimerida.gr
0 σχόλια :
Δημοσίευση σχολίου